K\u0142adziesz si\u0119, jeste\u015b wyko\u0144czona, a mimo to nie mo\u017cesz zasn\u0105\u0107. Zwyk\u0142e wyt\u0142umaczenie brzmi: \u201eto przez my\u015bli, kt\u00f3re nie chc\u0105 si\u0119 wy\u0142\u0105czy\u0107\u201d. Nowe badanie sugeruje, \u017ce przynajmniej u m\u0142odych doros\u0142ych to tylko po\u0142owa historii – druga po\u0142owa dzieje si\u0119 w ciele, nie w g\u0142owie.<\/p>\n
Zesp\u00f3\u0142 pod kierunkiem Sepehra Gourabiego i Iana M. McDonougha z Binghamton University (SUNY) przeanalizowa\u0142 dane ponad 1300 uczestnik\u00f3w<\/strong>, zestawiaj\u0105c jako\u015b\u0107 snu z aktywno\u015bci\u0105 sieci funkcjonalnych m\u00f3zgu w spoczynku. Wyniki opublikowano w czasopi\u015bmie Neurobiology of Aging<\/em>, a uczelnia opisa\u0142a je w komunikacie prasowym z 14 lipca 2026 roku.<\/p>\n Zamiast szuka\u0107 jednego wsp\u00f3lnego \u201emechanizmu bezsenno\u015bci\u201d dla wszystkich, badacze podzielili uczestnik\u00f3w wed\u0142ug wieku – i tu zaczyna si\u0119 najciekawsza cz\u0119\u015b\u0107 wyniku.<\/p>\n U m\u0142odszych uczestnik\u00f3w z\u0142a jako\u015b\u0107 snu wi\u0105za\u0142a si\u0119 z nadmiern\u0105 \u0142\u0105czno\u015bci\u0105 w rejonach m\u00f3zgu odpowiedzialnych za ruch<\/strong> – sieci\u0105 motoryczn\u0105. Innymi s\u0142owy: nawet gdy g\u0142owa le\u017ca\u0142a ju\u017c na poduszce, obszary odpowiedzialne za kontrol\u0119 cia\u0142a pozostawa\u0142y w stanie podwy\u017cszonej gotowo\u015bci.<\/p>\n Cia\u0142o nie posz\u0142o spa\u0107 razem z Tob\u0105 – to trafny skr\u00f3t tego, co pokaza\u0142o badanie u m\u0142odszych uczestnik\u00f3w.<\/p><\/blockquote>\n U os\u00f3b po 65. roku \u017cycia obraz by\u0142 odwr\u00f3cony. Sie\u0107 motoryczna by\u0142a s\u0142abiej<\/strong> po\u0142\u0105czona, za to nadaktywna stawa\u0142a si\u0119 sie\u0107 trybu domy\u015blnego (DMN, odpowiedzialna m.in. za my\u015blenie o sobie) oraz sie\u0107 czo\u0142owo-ciemieniowa zwi\u0105zana z uwag\u0105 – zjawisko szczeg\u00f3lnie widoczne u starszych kobiet w badanej grupie.<\/p>\n To oznacza, \u017ce to samo zdanie – \u201e\u017ale sypiam\u201d – mo\u017ce w m\u00f3zgu oznacza\u0107 dwie zupe\u0142nie r\u00f3\u017cne rzeczy, zale\u017cnie od tego, ile masz lat. U m\u0142odszych os\u00f3b problemem cz\u0119\u015bciej jest cia\u0142o, kt\u00f3re nie wyhamowa\u0142o. U starszych – umys\u0142, kt\u00f3ry wci\u0105\u017c analizuje.<\/p>\n Wsp\u00f3\u0142autor badania, prof. Ian M. McDonough, wskazuje konkretny kierunek dla m\u0142odszych doros\u0142ych: warto pracowa\u0107 nad obni\u017ceniem pobudzenia jeszcze przed snem, na przyk\u0142ad poprzez zapisywanie my\u015bli, \u017ceby zmniejszy\u0107 ich gonitw\u0119 (w oryginale: \u201eefforts to reduce arousal before bedtime could help, such as journaling to reduce running thoughts\u201d<\/em>).<\/p>\n W praktyce oznacza to, \u017ce wieczorem nie wystarczy uspokoi\u0107 tylko g\u0142owy. Trzeba te\u017c da\u0107 sygna\u0142 cia\u0142u, \u017ce dzie\u0144 si\u0119 sko\u0144czy\u0142 – st\u0105d rola technik takich jak progresywna relaksacja mi\u0119\u015bni czy prosty rytua\u0142 wyciszaj\u0105cy przed snem, a nie tylko \u201eprzesta\u0144 o tym my\u015ble\u0107\u201d.<\/p>\nM\u0142odzi doro\u015bli: cia\u0142o wci\u0105\u017c w gotowo\u015bci<\/h2>\n
Po 65. roku \u017cycia: zupe\u0142nie inny mechanizm<\/h2>\n
Co z tym zrobi\u0107 wieczorem<\/h2>\n